Nacht op de kale dwerg is een semi-autobiografische raamvertelling van een meesterlijke schrijver
Door: Bas Elberse
Nederland leest Remco Campert; Het leven is vurrukkulluk! Naar aanleiding daarvan richt Amersfoort.CultuurBewust.nl de aandacht op een aantal korte verhalen van deze meesterlijke schrijver. Deel 1 in de serie: Nacht op de kale dwerg door Bas Elberse.
Nacht op de kale dwerg werd geschreven in 1964. Dit interessante verhaal gaat over een schrijver die bedenkt hoe hij zijn verhaal wil gaan schrijven en doet daardoor wat autobiografisch aan. Desalniettemin weet Remco Campert met dit korte verhaal zeker te vermaken!
Num
Het verhaal bevat een aantal interessante dingen: het zijn twee verhalen in één, de ene over de schrijver, die geen zin heeft in ‘werk’ en met moeite vooruit komt in het verhaal wat hij wil schrijven. De ander gaat over een klein, kaal mannetje -de kale dwerg- die de hoofdpersoon is in het verhaal wat de schrijver wil schrijven. In dat verhaal komt ook een grote blonde vrouw voor, die ”meteen toen ze num zag wist dat ze num wilde hebben”.
En dat brengt mij naar iets anders interessants: de schrijver noemt de dwerg ‘num’ en de vrouw ‘tut’. Maar num wordt, zoals in de bovenstaande alinea geciteerde zin, ook gebruik als ‘hem’, maar dan fonetisch geschreven. Num is in dit geval dus de naam én een verwijswoord. Remco Campert gebruikt in zijn werk vaker fonetische woorden, zoals ook in de titel van het boek dat nu wordt gelezen met Nederland Leest: Het leven is vurrukkulluk.
Semi-autobiografische raamvertelling
Eerst was het nog wat verwarrend dat het over twee verhalen ging, maar toen me duidelijk werd dat de schrijver in het verhaal ‘ook nog verhalen moest gaan schrijven zeker’, begreep ik dat Campert over een schrijver schreef. En dat maakte het opeens een stuk duidelijker en interessanter. Het vreemde verhaal werd daardoor iets minder vreemd.
Maar de kale dwerg blijft nog steeds een vreemd mannetje. Hij zegt vrij weinig en wordt door de blonde vrouw als een kind behandeld, terwijl er ook over hun liefde geschreven wordt. Zo begint de dwerg de vrouw heftig te zoenen als ze hem over straat tilt als een kleutertje, wat wel enkele vraagtekens oproept, maar tegelijkertijd grappig is. Ook de veelgebruikte beeldspraak, bijvoorbeeld een ‘vleesfauteuil’ voor ‘op schoot zitten’, zorgt voor de nodige humor.
Misschien ook wel daardoor vind ik het juist ook een grappig verhaal. Het einde is een totale verrassing, omdat het moment daarvoor bij mij juist het tegenovergestelde oproept. Nacht op de kale dwerg is een interessant, grappig maar vreemd verhaal wat misschien wel kort is, maar is desondanks zeker een aanrader.
14-11-2011